Văn học Việt Nam qua các bản dịch tiếng Ucraina PDF. In
Thứ bảy, 18 Tháng 5 2019 07:48

Văn học phản ánh cuộc sống và tình cảm của con người trong một hoàn cảnh xã hội cụ thể. Văn chương gắn liền với thời cổ xưa và thời hiện đại, với văn hóa dân gian và đời sống thực tiễn. Vậy, khi đọc văn học nước ngoài cũng có nghĩa là chúng ta tìm hiểu lịch sử, văn hóa, nhân cách của các dân tộc khác.

Đại đa số tác phẩm văn học Việt Nam vào Ucraina thông qua tiếng Nga, nhờ các dịch giả Nga (Liên Xô cũ)như M. Tkachev, A. Revich, A. Shteinberg,V. Toporov, D. Samoilov, N. Nikulin v.v. Vào những năm 50 thế kỷ XX ở Liên Xô, các dịch giả đã bắt đầu triển khai công việc và năm 1956, tại Moskva đã xuất bản tập thơ của các nhà thơ Việt Nam do nhà thơ nổi tiếng A.Sophronov tuyển chọn, giới thiệu và một số dịch giả- nhà thơ thực hiện. Tiếp đó là một loạt các công trình: Tuyển tập truyện ngắn các nhà văn Việt Nam, Truyện cổ tích và truyền thuyết Việt Nam, Nhật ký trong tù, Thơ Hồ Xuân Hương, Văn xuôi cổ điển Việt Nam, Truyền kỳ mạn lục v.v. Đến cuối những năm 1970 ở Liên Xô đã ra 40 đầu sách văn học Việt Nam.

Một số tác phẩm được dịch ra tiếng Ucraina không trực tiếp từ tiếng Việt mà thông qua tiếng Anh, Pháp, Nga. Nhưng có một dịch giả người Ucraina đã dịch trực tiếp từ các tác phẩm nguyên bản tiếng Việt sang tiếng Ucraina. Đó là Maya Kashel (1930-1987), một phụ nữ tàn tật đã tự học tiếng Việt, tìm hiểu văn hóa, văn học và lịch sử Việt Nam. Bà đã dịch nhiều tập thơ ca về kháng chiến của dân tộc Việt Nam anh hùng, truyện cổ tích cho thiếu nhi, tục ngữ, nhiều truyện ngắn, tiểu thuyết. Chính nhờ bà, mà người Ukraina được biết đến những tác phẩm của Nam Cao, Xuân Diệu, Tố Hữu, Huy Cận, Nguyễn Đình Chiểu, Nguyễn Công Hoan và nhiều nhà văn nhà thơ khác của Việt Nam. Ngoài ra, M.Kashel còn đăng những bài nghiên cứu về lịch sử và phát triển của văn học Việt Nam trên các báo, tạp chí chuyên ngành, các mục về nhà văn Việt Nam trong bách khoa toàn thư của Ucraina. Trước khi in thành sách, các dịch phẩm của M.Kashelthường được đăng trên các tạp chí lớn của Ucraina, như: Hoàn cầu, Đnipro, Văn học Ucraina, Tạp chí Ucraina v.v. Bởi vậy, ngày càng có nhiều người Ukraina được làm quen với sáng tác văn học Việt Nam.

Nữ dịch giả này còn mơ ước sẽ dịch Truyện Kiều của Nguyễn Du và nhiều tác phẩm khác nhưng do bệnh tật nên mất sớm. Khi M.Kashel qua đời (năm 1987), Ucraina không chỉ mất đi một trái tim nhân hậu vĩ đại, một chuyên gia giỏi về trình độ chuyên môn mà còn mất một trong những cây cầu nối với Việt Nam.
Đáng tiếc, hiện nay tại Ucraina văn học Việt Nam chưa được dịch và nghiên cứu một cách thích đáng. Cũng như ở Việt Nam văn học Ucraina được giới thiệu cho độc giả vẫn còn rất ít.

Ở cấp nhà nước, Việt Nam và Ucraina đã có đủ cơ sở để hợp tác: hai nước có quan hệ hữu nghị truyền thống, đã thiết lập quan hệ ngoại giao, đã ký kết những hiệp định về hợp tác trong lĩnh vực văn hóa, giáo dục, khoa học. Tuy vậy, giao lưu văn hóa, văn học không được phát triển đáng kể. Chuyên gia về tiếng Việt, về Việt Nam học ở Ucraina vẫn thiếu. Hiện tại Ucraina chỉ có một trung tâm dạy tiếng Việt. Tiếng Việt được đưa vào giảng dạy tại Viện Ngữ văn Trường Đại học Tổng hợp Quốc gia Kiev mang tên Taras Shevchenko từ năm 2012. 

Biasach UaVn
Bìa cuốn sách "Văn học Việt Nam" bằng tiếng Ucraina

Các sinh viên của bộ môn nghiên cứu về ngôn ngữ, văn học và dịch thuật. Trong quá trình học tập, các sinh viên xuất sắc có cơ hội được đi thực tập tại Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Hiện nay, trong Trường có các khóa học ở trình độ cử nhân và cao học. Các giáo viên của bộ môn đã cố gắng hết sức để không chỉ truyền đạt cho sinh viên kiến thức của mình mà còn thắp lên ngọn lửa tình yêu, say mê đối với ngôn ngữ, văn học và cả một nền văn hóa phong phú của đất nước Việt Nam.

Tuyển tập truyện ngắn chọn lọc của các nhà văn Việt Nam hy vọng sẽ giành được sự chú ý và quan tâm của bạn đọc. Trong tập sách này, các bản dịch sang tiếng Nga và tiếng Ucraina do các em sinh viên Khoa Ngôn ngữ và Văn học các nước Viễn Đông và Đông Nam Á thuộc Viện Ngữ Văn, Đại học Tổng hợp Quốc gia Kiev mang tên Taras Shevchenko thực hiện.

Công việc dịch tác phẩm văn học nghệ thuật cho phép sinh viên hoàn thiện và đào sâu hơn kiến thức của ngôn ngữ đang nghiên cứu, cho phép đọc hiểu các tác phẩm nguyên bản và rèn luyện kỹ năng dịch thuật. Ngoài ra, công việc này gián tiếp cho phép làm quen với phong cách sống, đặc tính dân tộc và các vấn đề xã hội cũng như các thành tựu văn hóa của Việt Nam. Các bản dịch do các em sinh viên tự mình thực hiện, với sự giúp đỡ không đáng kể của giáo viên trong việc chỉnh lý để đảm bảo tính chính xác của văn bản. Hơn nữa, dịch văn học là một lãnh địa mà ở đó tồn tại song song nhiều giải pháp chuyển ngữ tương ứng. Cũng cần phải nói rằng, ranh giới giữa sự hiểu thấu văn bản gốc và các ngôn từ tương đương trong bản dịch là rất mong manh. Mỗi dịch giả đều có quyền giải quyết vấn đề vướng mắc này theo cách riêng của mình.

Tuyển tập dịch này là thử bút đầu tiên của các em sinh viên, các nhà Việt Nam học tương lai.

Chúng tôi hy vọng rằng bạn đọc khả kính sẽ cảm thấy hài lòng khi làm quen và thưởng thức các tác phẩm của nền văn học Việt Nam.

TS. Victoria Musiychuk.

 

Đóng góp ý kiến


Làm mới

Thư ngỏ của Hội người Việt Nam tỉnh Kharkov

 

Logo Hoi moi

 Trước tình hình dịch Covid-19 tại Ucraina diễn biến phức tạp, Hội người Việt Nam tỉnh Kharkov đã thành lập một nhóm liên lạc giữa lãnh đạo các tổ chức hội đoàn, đ kịp thời trao đổi thông tin và có biện pháp giúp đ bà con cộng đồng khi cần thiết. (Xem bài)

Ý kiến của Bộ Y tế Ucraina về vấn đề trợ giúp y tế đối với người nước ngoài nhiễm Covid-19

 

BoYteUcraina 2020

Bộ Y tế Ucraina đề nghị các cơ quan đại diện ngoại giao và người nước ngoài tại Ucraina tuân thủ các biện pháp phòng ngừa lây lan của dịch Covid-19, hỗ trợ phát hiện bệnh nhân và người có tiếp xúc, nâng cao nhận thức về nguy cơ lây lan của Covid-19. (Xem bài)

 

 

Hướng dẫn của Bộ Y tế Ucraina về quy trình tự cách ly

 

Benhnhan cum2016

Tự cách ly là tránh tiếp xúc với người khác nhằm giảm nguy cơ lây nhiễm. Tự cách ly được thực hiện khi có tiếp xúc gần với người nghi nhiễm bệnh (tiếp xúc ở khoảng cách dưới 2 mét trong thời gian trên 15’). Khi tự cách ly, cần ghi nhớ và tuân thủ các khuyến cáo về vệ sinh cá nhân(Xem bài)

 

Ucraina thắt chặt các biện pháp cách ly phòng dịch

 

Coronavirus 20

Ngày 1/4/2020, Chính phủ Ucraina đã thông qua quyết định tăng cường các biện pháp cứng rắn nhằm hạn chế sự lây lan của dịch Covid-19, trên cơ sở đề xuất của Ủy ban Nhà nước về các vấn đề An ninh Công nghệ - Môi trường và Tình trạng khẩn cấp, cũng như kinh nghiệm của các nước trên thế giới(Xem bài)